काठमाडौं । इरानको इस्लामिक रिभोलुसनरी गार्ड कोर (आईआरजीसी) को नौसेनाले होर्मुज जलडमरूमध्यबाट अनधिकृत मार्ग हुँदै बाहिरिन खोजेको एक तेल ट्यांकर समुद्री सुरुङमा ठोक्किएपछि विस्फोट भएको दाबी गरेको छ।

इरानी नौसेनाले शनिबार आफ्नो आधिकारिक समाचार माध्यम सेपाह न्युजमार्फत सार्वजनिक गरेको विज्ञप्तिमा उक्त जहाजले कच्चा तेल बोकेको र आफ्नो नेभिगेसन तथा जीपीएस प्रणाली बन्द गरेर यात्रा गरिरहेको जनाएको छ। समुद्री सुरुङमा ठोक्किएपछि जहाजमा ठूलो विस्फोट भएको र आगलागी भएको इरानी पक्षको भनाइ छ।

इरानी नौसेनाका अनुसार, उक्त जलमार्गलाई उच्च जोखिमयुक्त क्षेत्रका रूपमा तोकिएको थियो। इरानका नियम उल्लङ्घन गर्दै अनधिकृत मार्ग प्रयोग गर्ने तेल ट्यांकरहरूले यस्तै परिणाम भोग्नुपर्ने चेतावनी पनि उसले दिएको छ।

यसअघि शुक्रबार पनि इरानी नौसेनाले होर्मुज जलडमरूमध्यको दक्षिणी भागबाट अवैध मार्ग हुँदै पार गर्न खोजेको एनभी सनसाइन नामक ग्यासवाहक जहाजमाथि आक्रमण गरेको दाबी गरेको थियो। उक्त घटनामा जहाजको इन्जिन कक्ष र चलायमान प्रणालीमा आगलागी भएको इरानी पक्षले जनाएको छ।

इरानले समुद्री क्षेत्रमा तनाव बढ्नुमा अमेरिकी सेनालाई जिम्मेवार ठहर गरेको छ। साथै, अनधिकृत मार्ग प्रयोग गर्ने जहाजमाथि गरिने कारबाही अब होर्मुज जलडमरूमध्यमा मात्र सीमित नरहने चेतावनी दिएको छ। इरानी नियम उल्लङ्घन गर्ने जहाजलाई दण्डित गरिने पनि नौसेनाले जनाएको छ।

फेब्रुअरी २८ मा इरानमाथि अमेरिका र इजरायलले संयुक्त आक्रमण गरेपछि इरानले होर्मुज जलडमरूमध्यमा आफ्नो नियन्त्रण कडा बनाएको समाचारमा उल्लेख छ। इरानले अमेरिका र इजरायलसँग सम्बन्धित जहाजहरूको सुरक्षित आवागमनमा रोक लगाएको दाबी गरिएको छ।

होर्मुज जलडमरूमध्य विश्वको महत्त्वपूर्ण समुद्री व्यापारिक मार्गमध्ये एक हो। यस मार्गबाट ठूलो परिमाणमा कच्चा तेल तथा अन्य ऊर्जा सामग्रीको ढुवानी हुने भएकाले यहाँ हुने कुनै पनि सैन्य गतिविधिले अन्तर्राष्ट्रिय ऊर्जा आपूर्ति र समुद्री सुरक्षामा असर पार्न सक्छ।